Pytanie nr 40 z dnia 21 stycznia 2008 roku w sprawie zwiększenia ilości ośrodków dokonujących w Polsce transplantacji serca w imieniu Posłów: Leszka Aleksandrzaka, Wacława Martyniuka, Elżbiety Streker-Dembińskiej i Tadeusza Tomaszewskiego - adresowane do Ministra Zdrowia:

Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoki Sejmie! Pierwszego przeszczepu serca w Polsce w 1985 r. w Zabrzu dokonał pan prof. Zbigniew Religa. Dwa lata później takie operacje zaczęto wykonywać w Krakowie. Przeprowadzane są one obecnie również w Warszawie. Jednak w roku ubiegłym liczba przeszczepów znacznie zmalała. W 2003 r. dokonano 122 przeszczepów, natomiast w 2007 r. - 63 przeszczepy, jak podają media. Panie Ministrze! Czy to nie jest wynik m.in. nagonki ze słynnej konferencji prasowej pana ministra Ziobry? Jakie działania podjął rząd, żeby zmienić klimat wokół tej sprawy i aby zwiększyć również liczbę ośrodków dokonujących transplantacji serca? Mam na myśli starania ośrodka poznańskiego, który może być kolejnym ośrodkiem w Polsce, gdzie będzie dokonywać się przeszczepu serca. W tej chwili w Wielkopolsce na nowe serce czeka prawie 100 osób. Co roku klinika poznańska kwalifikuje do przeszczepu 60 pacjentów, niemniej jednak również odległość jest jednym z elementów decydujących o powodzeniu tej transplantacji. Polska przeprowadza w przeliczeniu na 10 mln mieszkańców 33 zabiegi, w sumie - jak wspomniałem - w ubiegłym roku przeprowadzono 63, średnio dokonuje się około 100 transplantacji. W innych państwach ten wskaźnik przedstawia się następująco: Czechy - 48, Finlandia - 66, Niemcy - 50, Austria - ponad 80. W Polsce z powodu braku dawcy umiera rocznie około 400 osób. Dlatego też w imieniu posłów z Wielkopolski chcielibyśmy zapytać: Czy ośrodek poznański spełnia już kryteria, jeśli chodzi o możliwości przeprowadzania transplantacji serca, i kiedy będzie pozytywna decyzja resortu zdrowia? Dziękuję uprzejmie.

Odpowiedź - Andrzej Włodarczyk - podsekretarz stanu w Ministerstwie Zdrowia:

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Odpowiadam na pytanie pana posła wprost. Tak, niewątpliwie, słynna konferencja prasowa pana ministra Ziobry przyczyniła się do tego, że w Polsce spadła liczba zabiegów transplantacyjnych. Inne działania podejmowane w środowisku lekarzy zajmujących się identyfikacją potencjalnych dawców, jak wielogodzinne przesłuchania, podejrzenia o to, że czerpią z tego tytułu korzyści finansowe, doprowadziły do sytuacji, jaką mamy obecnie. W tej chwili w Polsce działają 3 ośrodki transplantacji serca: w Warszawie, Krakowie i Zabrzu, które wykonały w ubiegłym roku łącznie 54 operacje przeszczepienia serca. Przy obecnym poziomie dokonywanych przeszczepień te 3 ośrodki są całkowicie wystarczające, lecz przy założeniu, że polska transplantologia odzyska swoją dynamikę, kiedy to rocznie przeszczepiano w Polsce ponad 120 serc - dokładnie 122, jak powiedział pan poseł - zajdzie potrzeba uruchomienia dodatkowego ośrodka przeszczepiania serca w północnej bądź w północno-zachodniej części kraju. W konkursie ofert na realizację świadczeń wysokospecjalistycznych finansowanych z budżetu państwa w roku 2008 oferty na wykonywanie transplantacji serca złożyły - poza trzema wyżej wymienionymi jednostkami, tzn. w Warszawie, Krakowie i Zabrzu - dwa nowe ośrodki, tj. Szpital Kliniczny Przemienienia Pańskiego Uniwersytetu Medycznego im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu i Akademickie Centrum Kliniczne - Szpital Akademii Medycznej w Gdańsku. Szpitale te wynegocjowały wstępne warunki umowy na transplantacje serca, lecz ostateczne zawarcie tych umów uzależniono od dostarczenia przez te jednostki pozytywnych opinii właściwych konsultantów krajowych oraz Krajowej Rady Transplantacyjnej. Po otrzymaniu tych dokumentów minister właściwy do spraw zdrowia wyraża zgodę bądź nie na przeprowadzanie tych procedur. Z informacji posiadanych przez ministra zdrowia wynika, że pozytywnie zaopiniowany został jedynie ośrodek gdański. Ta opinia dotyczy audytu przeprowadzonego przez członków Krajowej Rady Transplantacyjnej, natomiast oficjalnie opinii tej rady jeszcze nie ma, ponieważ zbiera się ona dopiero w lutym br. Natomiast przyczyną braku pozytywnej opinii w stosunku do Poznania nie jest bynajmniej zła ocena tego ośrodka bądź stwierdzenie, że ośrodek ten nie jest przygotowany w tej chwili do wykonywania transplantacji serca, ale fakt, że w tym ośrodku w roku 2008 będzie wdrażany program przeszczepiania płuca. W zgodnej opinii wielu konsultantów, w tym członków komisji, która przeprowadzała audyt w ubiegłym roku, wdrażanie dwóch dużych programów transplantacyjnych równocześnie jest pod wieloma względami zbyt ryzykowne, toteż należy ten proces przeprowadzić stopniowo, czyli dopiero po zakończonym powodzeniem wdrożeniu programu przeszczepiania płuca można będzie wdrażać program przeszczepiania serca. W tej sytuacji minister zdrowia czeka na opinię Polskiej Rady Transplantacyjnej. Jeżeli ta rada uzna, że ośrodek w Poznaniu może przeprowadzać transplantacje, nic nie stoi na przeszkodzie, żeby minister zdrowia wydał taką zgodę.